اولین پایگاه حکومت جهانی امام زمان (عج)
مسجد پایگاه وحدت
معنای مسجد
ظهور امام زمان (عج)
مسجد محلی برای شناخت خدا
نیروهاى مؤمن و مخلص زمینهسازان ظهور
ارتباط مسجد با حكومت اسلامى
شروع حكومت اسلامى و اداره آن از مسجد
مسجد و ظهور امام زمان (عج)
مسجد در عصر ظهور
جهاد اكبر در عصر ظهور
شروع حكومت جهانى حضرت مهدى (عج) چون پیامبر اعظم صلی الله علیه و آله از مسجد خواهد بود.
مسجد از نگاهى خانه خداست و از نگاهى دیگر، مجلس و جایگاه پیام آوران بزرگ الهى و خانه همه تقواپیشگان است. ضرورت تلاش براى آبادانى و رونق این جایگاه ملكوتی تا آنجاست كه یكى از رازهاى تشریح فریضه جهاد، پاسدارى از این پرستشگاه پرعظمت در برابر یورش حاكمان ستمگر است و تاریخ مسجد با تاریخ دین اسلام گره خورده، كه از شروع بعثت بسیاری از حركتها و فعالیتها از مسجد صورت گرفته است.
مسجد پایگاه وحدت
مسجد پایگاه عبادت و یاد خداوند متعال و پایگاه جهاد فكرى و تعلیم و تعلم معارف اسلامى و نمایش روح وحدت و یكپارچگى به دشمنان اسلام است. مسجد به عنوان پایگاه عبادت و یاد خداوند متعال و به عنوان پایگاه جهاد فكرى و تعلیم و تعلم معارف اسلامى و همچنین بعنوان پایگاه تجمع نیروهاى رزمنده و اعزام آنان به جبهه و جهاد و مركز وحدت مسلمان و نمایش روح وحدت و یكپارچگى به دشمنان اسلام مورد استفاده قرار گرفته است.
معنای مسجد
مسجد واژهاى عربى از ماده "سجد" است كه اسم مكان به معنای محل سجده است زیرا سجده فرد کاملترین مصداق عبادت به شمار میرود و نهایت خضوع در برابر خالق هستى است. مسجد خانه دوم هر مسلمان است و تعلق به معبود دارد و خانه خداست، محل پرستش، نیایش و ارتباط با خالق یكتا، غنى و فقیر در آن یكسان است.
اهمیت مسجد بر كسى پوشیده نیست و مانند كعبه، حرم الله است و جنگ در آن حرام و احترامش بر همگان لازم است، مسلمانان نیز بیشتر از هر چیز و هر جاى دیگر به عمران و آبادانى و توسعه مسجد اهتمام میورزند و به شكوه و عظمت آن میاندیشند كه وجود مساجد مستحكم و باشكوه در سرزمینهاى اسلامى دلیل بر این مطلب است. بعد از انقلاب اسلامى مساجد اهمیت بیشترى یافتند و فعالیتهاى سیاسی، اجتماعى به خصوص نظامى در مسجد شكل گرفت و مردم از مسجد نهضت را شروع كردند و از آنجا انقلاب به ثمر رسید.
ظهور امام زمان (عج)
ظهور یعنى ظاهر شدن امام زمان (عج) از پس پرده غیبت تا جهان را پر از عدل و داد كند، چنانچه از ظلم و جور پر شدهاست. آنچه كه حایز اهمیت است، اهداف و اعمال آن وجود مقدس در دوران ظهور است. در عصر ظهور چون فتنهها زیاد میشود، بسیاری از مكانها در اثر این فتنهها و فسادها، آلوده میشوند و كمتر مكان سالم در دنیا پیدا میشود كه محیط سالم داشته باشد.
مسجد محلی برای شناخت خدا
از طریق مسجد میشود راههاى اطاعت خدا را شناخت و با زندگى رسول خدا و ائمه اطهار علیهم السلام آشنا شد تا انسان زندگى خود را رنگ و بوى اهل بیت بدهد و مؤمن مخلص به كسی میگویند كه كارهایش براى جلب رضایت خدا باشد و از خدا و رسولش و جانشینان بر حق ایشان اطاعت كرده باشد، رفتن به مسجد انسان را به این مقام راهنمایى میكند و در اثر مداومت رفتن به مسجد انسان به درجه عالى اخلاص و ایمان میرسد.
محیط مسجد اثر تربیتى خاصی دارد و انسان را به مقام صدیقین و شهدا میرساند و كسى كه به این مقام برسد آن همان متقین و مخلصین هستند كه این افراد در آخرالزمان هستند كه زمینه ظهور امام زمان (عج) را فراهم و خودشان را براى جنگ با كفار درركاب امام زمان علیه السلام آماده میكنند.
نیروهاى مؤمن و مخلص زمینهسازان ظهور
نیروهای مخلص و مؤمن وقتى زندگیشان را بر اساس دستورات قرآن و فرمایش معصومین علیهم السلام تنظیم كردند، اجامعه را در سایه خودسازى متوجه حقایق احكام متعالیه اسلام خواهند كرد و بنا به فرموده قرآن در سوره شریفه بقره آیه سوم، اولین صفت متقین ایمان به غیبت، یعنى ایمان به جهان عالم غیب كه گستردهتر از این جهان است بوده و یكى از مصداقهاى غیب و زندگى، وجود مقدس امام زمان علیه السلام است كه از اول با غیب گره خوردهاست و تمامى مراحل و لحظات زندگى مبارك ایشان با غیب آمیخته است تا اینكه به غیبت صغرى و غیبت كبرى میرسد.
اكثر مساجد به دست مبارك امام زمان علیه السلام میرسند چون مسجد اولاً تنها مكانى است كه كاربرد آن عوض نمیشود و فقط براى عبادت خداوند ساخته شده است و همیشه هم در این راستا مورد استفاده قرار میگیرد و ثانیاً كارهایى كه براى تقریب به خدا و از روى اخلاص صورت گیرد باقى خواهند ماند و آثارى كه با اخلاص ساخته شود و بنا نهاده شود ماندگار هستند و به دست مبارك صاحبالامر در این دنیا خواهند رسید.
رسول خدا صلی الله علیه و آله میفرماید:
«من بنىلله مسجداً لا یرید به ریاء و لا سمعة بنى الله له بیتاً فى الجنة؛ هر كسی براى خدا مسجدى را بسازد و آن را براى ریا و خودنمایى به كار نبرد خداى تعالى در بهشت خانهای براى او بنا میكند» بناى مسجد ثواب خانه بهشت دارد كه از روى اخلاص ساخته شود پس مساجدى كه از روى اخلاص بنا شدهاند به دست ایشان خواهد رسید و امام زمان (عج) آن مساجد را آباد خواهند كرد تا مردم از آن مساجد برای عبادت خدا و رسیدگى به امور دینى و دنیایى استفاده كنند.
ارتباط مسجد با حكومت اسلامى
مسجد به عنوان یك نهاد سیاسى پر تحرك در جامعه اسلامى مطرح است در شروع حكومت سیاسى دین اسلام و ابقاء آن حكومت اسلامى مسجد نقش مهمى ایفا كردهاست و بسیاری از مسایل مهم سیاسى با مساجد آمیخته است.
شروع حكومت اسلامى و اداره آن از مسجد
وقتى سیره و زندگى پیامبر اسلام را بررسى میكنیم در سالهاى آغازین دعوت به اسلام از مسجدالحرام به عنوان یك سنگر تبلیغى و ارتباطى در راستاى پیشبرد رسالت خود استفاده میكرد با اینكه قریش و كفار بر ایشان سخت میگرفتند اما هر وقت فرصت مییافتند در مسجدالحرام مذاكراتى را با برخى از هیئتها انجام میدادند. بعد از هجرت رسول خدا صلی الله علیه و آله و با ورود ایشان به مدینه بىدرنگ مسجدالنبى بنا شد و قلب فعالیتهای تبلیغى و فرهنگى و اجتماعى و سیاسى مسلمانان شد و این نهاد مقدس در حقیقت براى حیات سیاسی و اجتماعى و پیدایش تشكل سالمى در جامعه آن روز همچون قلبى تپنده بود، قضاوت و رسیدگى به دعاوى توسط پیامبر اسلام در مسجد صورت میگرفت و مذاكرات و گفت و گوهای سیاسى حضرت با افراد و هیئتهاى اعزامى از قبایل و طوایف گوناگون در مسجد انجام میگرفت و پیمان بیعت با تازه مسلمانان در مسجد منعقد میشد.
مسجد و ظهور امام زمان (عج)
شروع و ادامه حكومت اسلامى در زمان رسول خدا از مسجد بوده است و همچنین وصى بر حقش، حضرت على علیه السلام در مسجد حكومت را تشكیل داد و اداره حكومت هم از مسجد بوده، در این راستا معلوم است كه شروع حكومت جهانى حضرت مهدى علیه السلام از مسجد خواهد بود و بعضى روایات مؤید آن است كه حضرت حجت (عج) در آغاز كار با اندكى از یاران ظهور میكند و از مسجدالحرام ظهورش شروع میشود.
امام باقر علیه السلام فرمودند:
«همانا قائم ما از راه كوه ذى طوبى با 313 مرد به عدد رزمندگان جنگ بدر میآید تا اینكه به حجرالاسود تكیه داده و پرچم پیامبر (ص) را میافرازد.» بنابراین روایت شروع نهضت جهانى حضرت مهدى علیه السلام از مسجدالحرام است و از آنجا به دنیا پیام خواهد داد و ندای ملكوتى انا المهدى را به گوش جهانیان رسانده و برای فتح جهان از مسجد شروع خواهد كرد.
مسجد در عصر ظهور
با توجه به افكار شیطانى كه در آخرالزمان شیوع پیدا میكند و در اثر تهاجم فرهنگى برخی از مردم به فساد و انحراف كشیده میشوند و موجب نزول بلاها و گرفتاریها و مشكلاتى در جامعه میشود اما بنا به فرمایش رسول اكرم صلی الله علیه وآله اهل مسجد در امانند، ایشان میفرمایند:
«اذا نزلت الافات عوفى اهل المسجد؛ هنگامى كه مشكلات و بلاها (براى اهل زمین) نازل میشود اهل مساجد درامانند.» با توجه به این حدیث اهل مسجد از انحرافات در امان هستند و افكار شیطانى در آنها اثر نخواهد كرد و تهاجم فرهنگى را پاسخ داده و خودشان را نجات میدهند و از فساد و انحرافات در امان میمانند و به خاطر همین دچار بلاها و گرفتاریها و مشكلاتی كه در آخرالزمان پیش میآید نمیشوند.
جهاد اكبر در عصر ظهور
مبارزه با نفس جهاد اكبر است در آخرالزمان مؤمنین باید شب و روز در جهاد اكبر باشند تا از انحرافات و تهاجمات فرهنگى در امان بمانند، این جهاد با رفتن به مسجد انجام میگیرد. رسول خدا صلی الله علیه وآله میفرماید:
«الغدو و الدواج الى المساجد من الجهاد فى سبیل الله؛ شب و روز به سوی مسجد شتافتن از اقسام جهاد كردن در راه خداست.» دو نوع جهاد وجود دارد كه جهاد اصغر همان جنگ با كفار و دشمنان خارجى است و جهاد اكبر، جهاد و مبارزه با نفس اماره است و چون در آخرالزمان انواع هجمههای شیطانى براى فریب انسان و انواع خواهشهای نفسانى در جامعه رواج پیدا میكند باید جهاد اكبر انجام دهد، بنابر روایت براى این جهاد بهترین جا و وسیله مسجد است كه انسان در این زمان با رفتن به مسجد از این هجمهها و فریبهاى شیطانى و خواهشهاى نفسانى ایمن میماند.
حكومت جهانى امام عصر و نظریه جهانىشدن در عصر ما
(3)
گفتار سوم: جهانىسازى مهدوى و شاخصههاى آن
قسمت اول
همانطور كه بیان شد اسلام دینى است با اصول و آرمانهاى جهانى، و از همان ابتداى ظهور خویش به دنبال ایجاد حیات طیبه در سطح عالم و براى كلیه اَبناى بشرى بوده، بدیهى است بنا به معتقدات اسلامى و شیعى، جهانىشدن اسلامى و حیات طیبه جهانى در آخرالزمان و در عصر و دولت مهدى موعود تحقق قطعى خواهد یافت. چنین جهانىشدنى با هیچ پروژه و یا طرح جهانىسازى فعلى نه از حیث نظرى و نه عملى و نه از حیث شمولیت و فراگیرى و مقیاسهاى موجود قابل مقایسه و اندازهگیرى نیست، و فقط شناخت مقدماتى آن از راه احادیث وارده ممكن است. به همین جهت قصد بر این است كه در ادامه سخن، پارهاى از ویژگىهاى دولت كریمه حضرت مهدى و حكومت جهانى سرشار از حیات طیبه وى - آنهم نه از باب حصر بلكه از باب احصاء و اشاره - مرور و بازیابى گردد:
1 - حاكمیت جهانشمول اسلام و برچیدگى شرك و اختلافات بشرى:
در نظریههاى جهانىشدن غربى كه زیر بناى بسیارى از آنها مكتب لیبرال دموكراسى است؛ با اعتقاد به نسبیت اخلاقى و ارزشى، اِعمال اصل تساهل و روادارى افراطى نسبت به كلیه عقاید و ادیان جزء ادعاهاى اصلى است و موضع حكومت بر مبناى لائیسم نسبت به دیانت و مذهب خنثى مىباشد و از منظر آنها حمایت و جانبدارى از یك مذهب به معناى دخالت در آزادىهاى فردى و مخدوش نمودن آزادى عقیده و ابراز عقاید است. این درحالى است كه سكولاریسم یا عرفى شدن و دنیاپرستى و اصالت امور دنیوى در سرلوحه جهانىسازى لیبرال دموكراسى است.
بنا به معتقدات اسلامى و شیعى، جهانىشدن اسلامى و حیات طیبه جهانى در آخرالزمان و در عصر و دولت مهدى موعود تحقق قطعى خواهد یافت
در حالیكه در حكومت جهانى مهدوى، بدون هیچ گونه مجامله و تعارفى، اسلام به عنوان آئین مطلق و برتر و متعالى به جهانیان معرفى و از سوى آنان نیز مورد شناسایى و پذیرش قرار مىگیرد. روایاتى در تأئید این مطلب ذكر مىشود:
• محمدابنمسعود در تفسیر عیاشى از رفاعة بن موسى روایت مىكند كه از امامصادقعلیه السلام شنیدم كه ایشان فرمودند: و له اسلم من فىالسموات والارض طوعاً و كرهاً؛ یعنى اهل آسمانها و زمین مطیع و مُنقاد وى مىشوند، پارهاى از صمیم قلب و پارهاى به اكراه.
• همچنین آن حضرت فرمودند: وقتى قائم آل محمد قیام كند مكانى در روى زمین باقى نمىماند مگر اینكه كلمه طیبه لااله الااللَّه محمد رسولاللَّه در آنجا به آواز بلند گفته مىشود.(1)
• در روایت دیگرى امام صادق علیه السلام ضمن بیان مفصلى درباره عصر ظهور مىفرمایند: وقتى قائم ما قیام كند ... اهل هیچ دینى باقى نمىماند مگر اینكه اظهار اسلام مىكنند و با ایمان مشهور و معروف مىگردند ...(2)
• امام باقرعلیه السلام فرموده است: در زمین هیچ ویرانهاى باقى نمىماند مگر اینكه آباد گردد و هیچ معبودى جز خداوند متعال از بت و غیر آن نمىماند مگر اینكه دچار حریق گشته و مىسوزد.(3)
• در جاى دیگر امام صادقعلیه السلام ضمن پاسخ به سؤالهاى مفضل و قابل تطبیق دانستن آیه 33 سوره توبه با عصر حكومت جهانى مهدى مىفرماید: ... هر آینه اختلاف ملتها و دینها از میان برداشته مىشود و همه دین براى خدا و یكى مىگردد؛ چنانكه خداى تعالى فرموده: "ان الدین عند اللَّه الاسلام" و نیز فرموده "و من یتّبع غیر الاسلام دیناً فلن یقبل منه و هو من الخاسرین" (4) ]یعنى هر كه غیر از اسلام دین دیگرى بطلبد هرگز از او قبول نمىشود و او در روز قیامت از جمله زیانكاران است[.
2 - حاكمیت مطلق عدالت و دادورزى:
ویژگى اصلى حكومت جهانى مهدوى عدالت است و شاید احادیث نادرى درباره عصر ظهور وجود داشته باشد كه به این خصیصه و نیاز، و گمشده اساسى بشر اشاره ننموده باشد. به خاطر همین كثرت فقط به ذكر احادیث معدودى در این خصوص بسنده مىشود:
پیامبر اكرمصلى الله علیه وآله وسلم مىفرماید: ... اگر از عمر دنیا تنها یك روز باقى مانده باشد، خداوند آن روز را به اندازهاى طولانى خواهد نمود تا مردى از اهلبیت من به حكومت برسد ... او زمین را از قسط و عدل پر مىكند همانگونه كه پیش از آن از ستم و جفاكارى پر شده است ...(5)
امام باقرعلیه السلام فرموده است: در زمین هیچ ویرانهاى باقى نمىماند مگر اینكه آباد گردد و هیچ معبودى جز خداوند متعال از بت و غیر آن نمىماند مگر اینكه دچار حریق گشته و مىسوزد
حكومت جهانشمول مهدوى در عدالت گسترى نیز به گونهاى فراگیر و بدون تبعیض عمل مىكند. چنانكه امام حسینعلیه السلام در فراز مهمى مىفرمایند: ... اذا قام قائم العدل، وسع عدله البر والفاجر(6)؛ هنگامى كه قائم قیام مىكند، عدل گسترده مىشود و این گستردگى عدالت، نیكوكار و فاجر را در بر مىگیرد.
عدالت مزبور از حیث نفوذ، حوزههاى فردى و اجتماعى بشرى را در بر مىگیرد. شاهد این مدعا بیان امام باقر علیه السلام است كه مىفرماید: بدانید همان طور كه سرما و گرما به داخل خانههایشان نفوذ مىكند، عدالت او (قائم) نیز به درون خانههایشان راه خواهد یافت(7).
3 - برقرارى امنیت و آرامش همه جانبه:
از روایتهاى پیرامون حكومت جهانشمول حضرت فهمیده مىشود كه ناامنى و هراس از زندگانى آحاد بشرى رخت مىبندد و امنیتى فراگیر در همه گیتى برقرار مىگردد.
ویژگى اصلى حكومت جهانى مهدوى عدالت است و شاید احادیث نادرى درباره عصر ظهور وجود داشته باشد كه به این خصیصه و نیاز، و گمشده اساسى بشر اشاره ننموده باشد
چنانكه امامعلىعلیه السلام درباره ایمنى عصر ظهور و سرشارى آن دوره از امنیت و عدالت مىفرمایند: وقتى قائم ما قیام كند؛ به واسطه ولایت و عدالت او، آسمان آن چنانكه باید ببارد مىبارد و زمین نیز رستنىهایش را بیرون مىدهد و كینه از دل بندگان زدوده مىشود و میان دد و دام آشتى برقرار مىشود، به گونهاى كه یك زن بین عراق و شام پیاده خواهد رفت و آسیبى نخواهد دید و هرجا قدم مىگذارد، همه سبزه
و رستنى است و بر روى سرش زینتهایش را گذارده و نه ددى او را آزار دهد و نه بترساند.(8)
4 - رفاه و رشد پایدار اقتصادى، استغناى عمومى و رفع فقر:
در نهضت جهانىسازى مهدوى، شكافها و خندقهاى اقتصادى، تبعیضهاى ناروا و فقر و فاقه حاصل از جهانىسازى غربى وجود ندارد و نه تنها این شكافها پر مىگردند بلكه جامعه بشرى به استغناى كامل رسیده و حتى فقیرى براى دریافت صدقات و اعانات یافت نخواهد شد. چند نمونه از شواهد روایى لازم به شرح ذیل است:
امام صادقعلیه السلام مىفرماید: چون قائم ما قیام نماید زمین با نور پروردگار نورانى و روشن مىشود و خلائق از نور و روشنایى آفتاب مستغنى و بىنیاز باشند و تاریكى زایل مىگردد و مردم در ایام سلطنت آن حضرت بسیار عمر مىكنند ... و زمین خزانههاى خود را آشكار مىگرداند، به نوعى كه خلایق همه آنها را در روى زمین مىبینند. مرد در آن وقت كسى را مىطلبد براى اینكه از مالش به او اعطاء نماید تا اینكه صله رحم به جا بیاورد، یا اینكه از وجه زكات چیزى به او بدهد، چنین كسى كه اینها را از او قبول نماید یافت نمىگردد و خلایق به سبب آن چه خدا از فضل خود به ایشان روزى كرده، مستغنى و بىاحتیاج مىباشند.(10)
در نهضت جهانىسازى مهدوى، شكافها و خندقهاى اقتصادى، تبعیضهاى ناروا و فقر و فاقه حاصل از جهانىسازى غربى وجود ندارد و نه تنها این شكافها پر مىگردند بلكه جامعه بشرى به استغناى كامل رسیده و حتى فقیرى براى دریافت صدقات و اعانات یافت نخواهد شد
این امام همام، این بىنیازى عمومى را چنین تشریح نموده است: ... و در میان خلائق به طریق داود و محمدصلى الله علیه وآله وسلم حكم مىكند. در این وقت زمین خزانههاى خود را ظاهر و بركات خویش را آشكار مىگرداند و در این وقت مردى از شما كسى را نمىتواند پیدا كند كه صدقهاى به او بدهد یا احسانى در حق وى نماید. زیرا همه مؤمنان غنى و مالدار مىباشند.(11)
توسعه وسیع اقتصادى و انسانى پایدار و بالنده نهضت جهانشمول مهدوى در روایات نبوى نیز ظهور آشكار دارد. به فرموده پیامبرصلى الله علیه وآله وسلم: یكون فى امتى المهدى... یتنعم امتى فى زمانه نعمیاً لم یتنعموا مثله قطّ، البرّ و الفاجر، یرسل السماء علیهم مدراراً و لا تدّخر الارض شیئاً من نباتها(12)؛ در امت من، مهدى قیام كند... و در زمان او، مردم به رفاه و نعمتهایى دست مىیابند كه در هیچ زمانى دست نیافته باشند. همه چه نیكوكار و چه بدكار از آن جملهاند. آسمان باران رحمتش را بر آنان ببارد و زمین چیزى از روئیدنىهاى خود را پنهان ندارد.